AN VII, 54

Wtedy pewien mnich podszedł do Zrealizowanego, złożył mu hołd, usiadł z boku i powiedział: „Czcigodny panie, dlaczego tak jest, że wątpliwości nie powstają u poinstruowanego szlachetnego ucznia co do niezdeklarowanych punktów?”

„Ze wstrzymaniem poglądów, mnichu, nie powstają wątpliwości u poinstruowanego szlachetnego ucznia co do niezdeklarowanych punktów.

'Tathagata istnieje po śmierci': to zaangażowanie się w poglądy; 'Tathagata nie istnieje po śmierci': to zaangażowanie się w poglądy; 'Tathagata istnieje i nie istnieje po śmierci': to zaangażowanie się w poglądy; 'Tathagata ani istnieje ani nie istnieje po śmierci': to zaangażowanie się w poglądy.

Mnichu, niepouczony przeciętniak nie rozumie poglądów, ich powstania, ich wstrzymania, i drogi prowadzącej do ich wstrzymania. Dla niego, ten pogląd wzmacnia się. Nie jest on wolny od narodzin, od starości i śmierci, od żalu, płaczu, bólu, smutku i rozpaczy; powiadam, że nie jest on wolny od cierpienia.

Ale szlachetny uczeń rozumie poglądy, ich powstanie, ich wstrzymanie, i drogę prowadzącej do ich wstrzymania. Dla niego, ten pogląd ginie. Jest on wolny od narodzin, od starości i śmierci, od żalu, płaczu, bólu, smutku i rozpaczy; powiadam, że jest on wolny od cierpienia.

Wiedząc i widząc w taki sposób, poinstruowany szlachetny uczeń nie deklaruje: 'Tathagata istnieje po śmierci'; czy: 'Tathagata nie istnieje po śmierci'; czy: 'Tathagata istnieje i nie istnieje po śmierci'; czy: 'Tathagata ani istnieje ani nie istnieje po śmierci'. Wiedząc w ten sposób, widząc w ten sposób, poinstruowany szlachetny uczeń nie czyni deklaracji odnośnie niezdeklarowanych punktów.

Wiedząc w ten sposób, mnichu, widząc w ten sposób, poinstruowany szlachetny uczeń nie drży, nie ulega poruszeniu, nie zmienia zdania, nie staje się zaniepokojony odnośnie niezdeklarowanych punktów.

'Tathagata istnieje po śmierci': to zaangażowanie się w pragnienie; 'Tathagata nie istnieje po śmierci': to zaangażowanie się w pragnienie; 'Tathagata istnieje i nie istnieje po śmierci': to zaangażowanie się w pragnienie; 'Tathagata ani istnieje ani nie istnieje po śmierci': to zaangażowanie się w pragnienie ...

'Tathagata istnieje po śmierci': to zaangażowanie się w percepcję; 'Tathagata nie istnieje po śmierci': to zaangażowanie się w percepcję; 'Tathagata istnieje i nie istnieje po śmierci': to zaangażowanie się w percepcję; 'Tathagata ani istnieje ani nie istnieje po śmierci': to zaangażowanie się w percepcję ...

'Tathagata istnieje po śmierci': to coś wyobrażonego; 'Tathagata nie istnieje po śmierci': to coś wyobrażonego; 'Tathagata istnieje i nie istnieje po śmierci': to coś wyobrażonego; 'Tathagata ani istnieje ani nie istnieje po śmierci': to coś wyobrażonego …

'Tathagata istnieje po śmierci': to dialektyka; 'Tathagata nie istnieje po śmierci': to dialektyka; 'Tathagata istnieje i nie istnieje po śmierci': to dialektyka; 'Tathagata ani istnieje ani nie istnieje po śmierci': dialektyka …

'Tathagata istnieje po śmierci': to zaangażowanie się w utrzymywanie; 'Tathagata nie istnieje po śmierci': to zaangażowanie się w utrzymywanie; 'Tathagata istnieje i nie istnieje po śmierci': to zaangażowanie się w utrzymywanie; 'Tathagata ani istnieje ani nie istnieje po śmierci': to zaangażowanie się w utrzymywanie …

'Tathagata istnieje po śmierci': to [grunt pod] wyrzuty; 'Tathagata nie istnieje po śmierci': to to [grunt pod] wyrzuty; 'Tathagata istnieje i nie istnieje po śmierci': to to [grunt pod] wyrzuty; 'Tathagata ani istnieje ani nie istnieje po śmierci': to [grunt pod] wyrzuty. Mnichu, niepouczony przeciętniak nie rozumie wyrzutów, ich powstania, ich wstrzymania, i drogi prowadzącej do ich wstrzymania. Dla niego, te wyrzuty wzmacniają się. Nie jest on wolny od narodzin, od starości i śmierci, od żalu, płaczu, bólu, smutku i rozpaczy; powiadam, że nie jest on wolny od cierpienia.

Ale szlachetny uczeń rozumie wyrzuty, ich powstanie, ich wstrzymanie, i drogę prowadzącej do ich wstrzymania. Dla niego, te wyrzuty ginią. Jest on wolny od narodzin, od starości i śmierci, od żalu, płaczu, bólu, smutku i rozpaczy; powiadam, że jest on wolny od cierpienia.

Wiedząc i widząc w taki sposób, poinstruowany szlachetny uczeń nie deklaruje: 'Tathagata istnieje po śmierci'; czy: 'Tathagata nie istnieje po śmierci'; czy: 'Tathagata istnieje i nie istnieje po śmierci'; czy: 'Tathagata ani istnieje ani nie istnieje po śmierci'. Wiedząc w ten sposób, widząc w ten sposób, poinstruowany szlachetny uczeń nie czyni deklaracji odnośnie niezdeklarowanych punktów.

Wiedząc w ten sposób, mnichu, widząc w ten sposób, poinstruowany szlachetny uczeń nie drży, nie ulega poruszeniu, nie zmienia zdania, nie staje się zaniepokojony odnośnie niezdeklarowanych punktów.

Mnichu, oto jak wątpliwości nie powstają u poinstruowanego szlachetnego ucznia co do niezdeklarowanych punktów”.

M. 63 Mniejsza Rozprawa do Malunkyaputty

1.Tak usłyszałem. Przy pewnej okazji Zrealizowany mieszkał w Savatthi w Gaju Jeta w Parku Anathapindiki.

2. Wtedy, podczas gdy czcigodny Malunkyaputta przebywał samotnie w medytacji, następująca myśl powstała w jego umyśle: „Te spekulacyjne poglądy nie zostały zdeklarowane przez Zrealizowanego, zostały odstawione na bok i odrzucone przez niego, mianowicie: 'świat jest wieczny', 'świat nie jest wieczny',' świat jest skończony', 'świat jest nieskończony', 'dusza i ciało to jedno', 'dusza to jedna rzecz, a ciało to druga rzecz', 'po śmierci Tathagata istnieje', 'po śmierci Tathagata nie istnieje', 'po śmierci Tathagata istnieje i nie istnieje', 'po śmierci Tathagata ani istnieje ani nie istnieje'. Zrealizowany mi tego nie zdeklarował – nie aprobuję i nie akceptuję faktu, że mi tego nie zdeklarował, więc pójdę do Zrealizowanego i spytam go o tego znaczenie. Jeżeli mi zdeklaruje, że 'świat jest wieczny' albo 'świat nie jest wieczny', albo 'świat jest skończony', albo 'świat jest nieskończony', albo 'dusza i ciało to jedno, albo 'dusza to jedna rzecz, a ciało to druga rzecz', albo 'po śmierci Tathagata istnieje, albo 'po śmierci Tathagata nie istnieje', albo 'po śmierci Tathagata istnieje i nie istnieje', albo 'po śmierci Tathagata ani istnieje ani nie istnieje', to wtedy będę prowadził święte życie pod jego wodzą; a jeżeli nie zdeklaruje mi tego, porzucę trening i wrócę do niższego życia”.

3. Wtedy wieczorem, czcigodny Malankyaputta wstał z medytacji i udał się do Zrealizowanego. Po złożeniu mu hołdu, usiadł z boku i powiedział: „Tu czcigodny panie, kiedy przebywałem samotnie w medytacji następująca myśl powstała w moim umyśle: 'Te spekulacyjne poglądy nie zostały zdeklarowane przez Zrealizowanego, zostały odstawione na bok i odrzucone przez niego, mianowicie: 'świat jest wieczny', 'świat nie jest wieczny', 'świat jest skończony', 'świat jest nieskończony', 'dusza i ciało to jedno'. 'dusza to jedna rzecz, a ciało to druga rzecz', 'po śmierci Tathagata istnieje', 'po śmierci Tathagata nie istnieje', 'po śmierci Tathagata istnieje i nie istnieje', 'po śmierci Tathagata ani istnieje ani nie istnieje'. Zrealizowany nie zdeklarował mi tego – nie aprobuję i nie akceptuję faktu, że nie zdeklarował mi tego, więc pójdę do Zrealizowanego i spytam go o tego znaczenie. Jeżeli mi zdeklaruje, że 'świat jest wieczny', albo 'świat nie jest wieczny', albo 'świat jest skończony', albo 'świat jest nieskończony',albo 'dusza i ciało to jedno, albo 'dusza to jedna rzecz, a ciało to druga rzecz', albo 'po śmierci Tathagata istnieje, albo 'po śmierci Tathagata nie istnieje', albo 'po śmierci Tathagata istnieje i nie istnieje', albo 'po śmierci Tathagata ani istnieje ani nie istnieje', to wtedy będę prowadził święte życie pod jego wodzą; a jeżeli nie zdeklaruje tego dla mnie, porzucę trening i wrócę do niższego życia'. Jeżeli Zrealizowany wie: 'świat jest wieczny', niech Zrealizowany mi to zdeklaruje; jeżeli Zrealizowany wie: 'świat nie jest wieczny', niech Zrealizowany mi to zdeklaruje. Jeżeli Zrealizowany nie wie tego czy świat jest wieczny, ani tego, czy świat nie jest wieczny, to jest prostolinijne dla tego kto nie wie i nie widzi powiedzieć: 'Nie wiem i nie widzę'. Jeżeli Zrealizowany wie: 'świat jest skończony' ... 'świat jest nieskończony'... 'dusza i ciało to jedno'... 'dusza to jedna rzecz, a ciało to druga rzecz' ... 'po śmierci Tathagata istnieje' ... 'po śmierci Tathagata nie istnieje' ... 'po śmierci Tathagata istnieje i nie istnieje', niech Zrealizowany mi to zdeklaruje; jeżeli Zrealizowany wie: 'po śmierci Tathagata ani istnieje ani nie istnieje', niech Zrealizowany mi to zdeklaruje. Jeżeli Zrealizowany nie wie tego czy 'po śmierci Tathagata istnieje i nie istnieje', ani czy 'po śmierci Tathagata ani istnieje ani nie istnieje', to jest prostolinijne dla tego kto nie wie i nie widzi powiedzieć: 'Nie wiem i nie widzę'”.

4. „Jak zatem Malunkyaputto, czy kiedykolwiek powiedziałem ci: 'Chodź Malunkyaputto, prowadź święte życie pod moją wodzą a ja zdeklaruję ci 'świat jest wieczny'? ... czy 'po śmierci Tathagata ani istnieje ani nie istnieje'? „Nie, czcigodny panie”. „Czy kiedykolwiek powiedziałeś mi 'Będę prowadził święte życie pod wodzą Zrealizowanego a Zrealizowany zdeklaruje mi 'świat jest wieczny'? ... czy 'po śmierci Tathagata ani istnieje ani nie istnieje'?” „Nie, czcigodny panie”. „Skoro tak, błądzący człowieku, kim jesteś i co porzucasz?

5. Jeżeli ktoś powiedziałby tak: 'Nie będę prowadził świętego życia pod wodzą Zrealizowanego aż do czasu gdy Zrealizowany nie zdeklaruje mi: 'świat jest wieczny' ... czy 'po śmierci Tathagata ani istnieje ani nie istnieje', to ciągle pozostałoby to niezdeklarowane przez Tathagatę a w międzyczasie ten człowiek by umarł. Załóżmy Malunkyaputta, że byłby człowiek zraniony przez strzałę grubo posmarowaną trucizną i jego przyjaciele i towarzysze, jego krewni i rodzina sprowadziliby chirurga by go wyleczył. Ten człowiek powiedziałby: 'Nie pozwolę chirurgowi wyciągnąć strzały zanim nie dowiem się czy człowiek który mnie zranił był szlachetnym, czy braminem czy kupcem czy pracownikiem. Nie pozwolę chirurgowi wyciągnąć strzały zanim nie dowiem się imienia i klanu tego człowieka który mnie zranił. Nie pozwolę chirurgowi wyciągnąć strzały zanim nie dowiem się czy człowiek który mnie zranił był wysoki czy niski czy średniego wzrostu. Nie pozwolę chirurgowi wyciągnąć strzały zanim nie dowiem się czy człowiek który mnie zranił był ciemny, brązowy czy o złotym kolorze skóry. Nie pozwolę chirurgowi wyciągnąć strzały zanim nie dowiem się gdzie człowiek który mnie zranił mieszka, w wiosce, miasteczku czy mieście. Nie pozwolę chirurgowi wyciągnąć strzały zanim nie dowiem się czy strzała która mnie zraniła, była wypuszczona z łuku czy kuszy. Nie pozwolę chirurgowi wyciągnąć strzały zanim nie dowiem się czy cięciwa była z włókna, trzciny, ścięgna, konopi czy kory. Nie pozwolę chirurgowi wyciągnąć strzały zanim nie dowiem w jakie pióra była wyposażona rurka, czy sępa, czy kruka, czy jastrzębia, czy pawia, czy bociana. Nie pozwolę chirurgowi wyciągnąć strzały zanim nie dowiem jakie ścięgno zostało zastosowane czy wołu, czy bawoła, czy małpy. Nie pozwolę chirurgowi wyciągnąć strzały zanim nie dowiem jakiego rodzaju strzała mnie zraniła – czy prosta czy zakrzywiona czy z zadziorami.

Wszystko to ciągle pozostałoby dla tego człowieka niewiadome a w międzyczasie by umarł. Tak też Malunkyaputto jeżeli ktoś powie: 'Nie będę prowadził świętego życia pod wodzą Zrealizowanego aż do czasu gdy Zrealizowany nie zdeklaruje mi: 'świat jest wieczny' ... czy 'po śmierci Tathagata ani istnieje ani nie istnieje', to ciągle pozostałoby to niezdeklarowane przez Tathagatę a w międzyczasie ten człowiek by umarł.

6. Malunkyaputto, jeżeli jest pogląd: 'świat jest wieczny', święte życie nie może być prowadzone i jeżeli jest pogląd: 'świat nie jest wieczny', święte życie nie może być prowadzone. Niezależnie czy jest pogląd: 'świat jest wieczny', czy jest pogląd: 'świat nie jest wieczny', są tam narodziny, starość, śmierć, żal, płacz, ból i smutek i rozpacz, zniszczenie których opisuję tutaj i teraz. Jeżeli jet pogląd 'świat jest skończony' ... 'świat jest nieskończony' ... 'dusza i ciało to jedno', ... 'dusza to jedna rzecz, a ciało to druga rzecz' , 'po śmierci Tathagata istnieje' ... 'po śmierci Tathagata nie istnieje' ... 'po śmierci Tathagata istnieje i nie istnieje', święte życie nie może być prowadzone i jeżeli jest pogląd:' 'po śmierci Tathagata ani istnieje ani nie istnieje', święte życie nie może być prowadzone. Niezależnie czy jest pogląd: 'po śmierci Tathagata istnieje i nie istnieje'' czy jest pogląd: 'po śmierci Tathagata ani istnieje ani nie istnieje', są tam narodziny, starość, śmierć, żal, płacz, ból i smutek i rozpacz, zniszczenie których opisuję tutaj i teraz.

7. Zatem Malunkyaputto zapamiętaj to co pozostawiłem niezdeklarowane, jako niezdeklarowane i zapamiętaj to co zdeklarowałem jako zdeklarowane. A co pozostawiłem niezdeklarowane? 'świat jest wieczny'- to pozostawiłem niezdeklarowane.'Świat nie jest wieczny' - to pozostawiłem niezdeklarowane. 'Świat jest skończony' - to pozostawiłem niezdeklarowane. 'Świat jest nieskończony' - to pozostawiłem niezdeklarowane.' Dusza i ciało to jedno - to pozostawiłem niezdeklarowane. 'Dusza to jedna rzecz, a ciało to druga rzecz' - to pozostawiłem niezdeklarowane. 'Po śmierci Tathagata istnieje' - to pozostawiłem niezdeklarowane. 'Po śmierci Tathagata nie istnieje' - to pozostawiłem niezdeklarowane. 'Po śmierci Tathagata istnieje i nie istnieje' -- to pozostawiłem niezdeklarowane. 'Po śmierci Tathagata ani istnieje ani nie istnieje' - to pozostawiłem niezdeklarowane.

8. Dlaczego pozostawiam to niezdeklarowane? Ponieważ to niekorzystne, nie należy do fundamentów świętego życia i nie wiedzie do beznamiętności, rozwiania złudzeń, wstrzymania, pokoju, bezpośredniej wiedzy, do oświecenia, do wygaszenia. Dlatego pozostawiłem to niezdeklarowane. Zatem Malunkyaputto zapamiętaj to co pozostawiłem niezdeklarowane, jako niezdeklarowane i zapamiętaj to co zdeklarowałem jako zdeklarowane.

9. A co zdeklarowałem? 'To jest cierpienie' - to zdeklarowałem. 'To jest powstanie cierpienia' - to zdeklarowałem. 'To jest wstrzymanie cierpienia' - to zdeklarowałem. 'To jest droga prowadząca do wstrzymania cierpienia' - to zdeklarowałem.

10. Dlaczego to zdeklarowałem? Ponieważ to korzystne i należy do fundamentów świętego życia i wiedzie do beznamiętności, rozwiania złudzeń, wstrzymania, pokoju bezpośredniej wiedzy, do oświecenia, do wygaszenia. Dlatego to zdeklarowałem. Zatem Malunkyaputto zapamiętaj to co pozostawiłem niezdeklarowane, jako niezdeklarowane i zapamiętaj to co zdeklarowałem jako zdeklarowane”. Oto co powiedział Zrealizowany. Czcigodny Malukyaputta był zadowolony i ucieszony słowami Zrealizowanego.